Wsparcie dla inwestycji komunalnych

Współpraca z sektorem samorządowym – struktura organizacyjna

Bank Gospodarstwa Krajowego, wypełniający misję banku rozwojowego, jest stałym i zaufanym partnerem sektora samorządowego. Współpraca ta jest realizowana poprzez pracowników 16 Regionów BGK, których zasięg terytorialny pokrywa się z mapą województw. Regiony BGK są centrami kompetencji, wymiany doświadczeń i wiedzy o potrzebach rozwojowych poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego (JST) i całego regionu. Współpracę Regionów z samorządami wspiera Departament Sektora Samorządowego, jednostka ekspercka o bogatym doświadczeniu w zakresie funkcjonowania sektora oraz rozwiązań stosowanych przy przedsięwzięciach samorządowych.

Działania banku służą wsparciu realizowanych przez samorządy przedsięwzięć inwestycyjnych, które mają na celu zrównoważony rozwój poszczególnych gmin, powiatów i województw oraz podniesienie jakości życia ich mieszkańców.

Wsparcie dla rozwoju inwestycji komunalnych

Bank Gospodarstwa Krajowego wspiera samorządy w finansowaniu inwestycji komunalnych. Finansowanie dostarczane jest zarówno bezpośrednio samorządom, jak i podmiotom od nich zależnym, w tym spółkom komunalnym i szpitalom.

Środki z BGK, uzupełniając środki dotacyjne, preferencyjne i własne samorządów, pozwalają na zamknięcie finansowe inwestycyjnych projektów komunalnych, a nawet całych programów inwestycyjnych realizowanych przez samorządy i ich spółki.

15,7
mld
zaangażowanie banku w finansowanie sektora samorządowego wg stanu na koniec 2019 r.

BGK bierze aktywny udział w postępowaniach przetargowych na udzielenie kredytów dla JST oraz w konkursach na organizację i objęcie emisji obligacji komunalnych. W ten sposób przyczynia się do stabilizacji rynku: zapewnia zarówno dostęp do poszukiwanego przez JST finansowania, jak i akceptowalny dla samorządów poziom cen w przypadku ograniczonej obecności na rynku instytucji komercyjnych lub zmiany ich polityki wobec współpracy z samorządami.

O skali oddziaływania stabilizacyjnego i wspierającego finansowanie JST niech świadczy fakt, że w 2019 r. w ramach rynku o wartości ok. 9 mld zł BGK monitorował przetargi opiewające na łączną kwotę ok. 5,3 mld zł, a udział wygranych przez niego transakcji wyniósł 2,6 mld zł (ok. 29% rynku). Ponadto bank zawarł umowy na emisję obligacji komunalnych na łączną kwotę ponad 760 mln zł.

Bank Gospodarstwa Krajowego działa we wszystkich obszarach gospodarki komunalnej. Finansuje przedsięwzięcia wpływające na poziom rozwoju danego samorządu oraz jakość życia lokalnej społeczności, ze szczególnym uwzględnieniem tych wpływających na ochronę środowiska i realizację celów klimatycznych. Jest obecny w różnorodnych przedsięwzięciach z zakresu m.in.:

  • dostarczania wody i odprowadzania ścieków – finansując niezbędną infrastrukturę,
  • odbioru i zagospodarowania odpadów – finansując instalacje czy tabor niezbędny do odbioru odpadów,
  • produkcji i dystrybucji energii cieplnej – finansując modernizację/budowę źródeł ciepła i sieci ciepłowniczej,
  • infrastruktury drogowej – finansując budowę i modernizację obwodnic, dróg regionalnych i lokalnych,
  • transportu miejskiego i regionalnego – finansując rozbudowę infrastruktury kolejowej i tramwajowej oraz wymianę taboru kolejowego i tramwajowego, co przyczynia się do rozwoju bardziej ekologicznego i mniej uciążliwego dla lokalnych społeczności transportu zbiorowego,
  • oświaty i kultury – finansując inwestycje w obiekty kultury czy budowę budynków oświatowych, szkół, przedszkoli,
  • sportu i rekreacji – np. finansując budowę i modernizację i obiektów rekreacyjno-sportowych,
  • budownictwa mieszkaniowego (szczegółowe informacje w rozdziale Rozwój mieszkalnictwa).

Co warte podkreślenia, BGK aktywnie uczestniczy również w finansowaniu samorządowej służby zdrowa, zarówno w zakresie nowych przedsięwzięć inwestycyjnych, jak i restrukturyzacji zobowiązań szpitali. Poprawa sytuacji finansowej kluczowych podmiotów świadczących usługi zdrowotne w regionie przekłada się bezpośrednio na lepszą jakość i dostępność tych usług dla mieszkańców, a także wspiera rozwój województwa.

Eksperci BGK wspierają samorządy na wszystkich etapach przygotowania i realizacji przedsięwzięć komunalnych, dzieląc się swoim doświadczeniem w zakresie możliwych do zastosowania struktur finansowych i prawnych. Dzięki temu JST mogą wykorzystywać w finansowaniu swoich działań struktury i instrumenty finansowe optymalne z punktu widzenia własnych budżetów, co pozostawia im „przestrzeń finansową” na dalszy rozwój.

BGK jako państwowy bank rozwoju od wielu lat jest również partnerem innych instytucji finansowych współpracujących z JST, m.in. jako inicjator i uczestnik konsorcjów bankowych. Warto podkreślić, że w 2019 r. dzięki konsorcjom, w których skład wchodził BGK, udzielono finansowania dla sektora samorządowego na łączną kwotę ponad 1,1 mld zł, przy czym udział BGK wyniósł blisko 0,5 mld zł. Co bardzo ważne, BGK zawiązuje konsorcja zarówno z bankami komercyjnymi, jak i spółdzielczymi, których domeną jest właśnie działanie na lokalnych rynkach. Współpraca z innymi instytucjami finansowymi wpisuje się w misję banku, gdyż umożliwia zapewnienie JST jak najatrakcyjniejszych warunków finansowania, co jest równoznaczne z maksymalnie efektywnym wspieraniem rozwoju gospodarczo-społecznego naszego kraju.

Ponadto JST oraz podmioty od nich zależne mogą pozyskać z BGK pożyczki unijne na wsparcie w obszarze inwestycji związanych z rewitalizacją, poprawą efektywności energetycznej oraz termomodernizacją z zastosowaniem odnawialnych źródeł energii. Bank oferuje również preferencyjne pożyczki na poprawę dostępności budynków mieszkalnych i budynków użyteczności publicznej dla osób z niepełnosprawnościami oraz osób starszych.

Przykładowe inwestycje samorządowe finansowane z udziałem BGK

Inwestycje wodno-kanalizacyjne

a) PWIK GLIWICE Sp. z o.o.

Kredyt inwestycyjny: finansowanie zadań inwestycyjnych w zakresie rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych

Kwota: 40 mln zł

Okres finansowania: 2019–2029 r.

sdf sdf

b) PUKiZ Wydminy

Kredyt pomostowy i obrotowy na VAT: rozbudowa i modernizacja oczyszczalni ścieków

Budżet projektu: 4,3 mln zł netto

Kredyt unijny dla przedsiębiorców pomostowy: 3,2 mln zł

Kredyt obrotowy w rachunku kredytowym (finansowanie VAT): 0,96 mln zł

Termin realizacji inwestycji (części budowlanej): maj–lipiec 2019

Sport

a) Zagłębiowski Park Sportowy w Sosnowcu

Budowa stadionu piłkarskiego, stadionu zimowego i hali sportowej, tworzących kompleks Zagłębiowskiego Parku Sportowego. Celem inwestycji jest stworzenie nowoczesnego zaplecza sportowego dla klubów sportowych oraz szkół działających na terenie Gminy, a także lokalnej społeczności.

Kwota kredytu inwestycyjnego: 203 mln zł

Okres finansowania: 2019–2037 r.

Kredyt obrotowy na VAT: z przeznaczeniem na sfinansowanie lub refinansowanie VAT należnego w związku z poniesieniem kosztów projektu i w odniesieniu do którego kredytobiorca nie otrzymał zwrotu VAT

Kwota: 25 mln zł

Okres finansowania: 2019–2022 r.

Stadiony 3 Stadiony 3

b) Fabryka Wody

Fabryka Wody – Nowa Gontynka to nowoczesny kompleks basenowy, który powstanie w Szczecinie. Kompleks oprócz funkcji rekreacyjno-sportowej, spełni również ważne zadanie związane z edukacją. Znajdą się tam liczne ekspozycje oraz laboratoria, w których przeprowadzane będą eksperymenty i doświadczenia naukowe związane z wodą.

Kwota kredytu: 315 mln zł (równe współfinansowanie przez: BGK, PKO Bank Polski i Bank Pekao SA)

Okres finansowania: 2019–2041 r.

Kredyt obrotowy na VAT: z przeznaczeniem na sfinansowanie lub refinansowanie VAT związanego z realizacją Projektu

Kwota: 15 mln zł

Okres finansowania: 2019–2022 r.

Inwestycje drogowe w samorządach

a) Miasto Świnoujście

Emisja obligacji w wysokości 130 mln zł.

Cel emisji to pozyskanie środków pieniężnych na finansowanie planowanego deficytu budżetu. Miasto ma bardzo ambitne plany inwestycyjne na lata 2019–2028, osiągające wartość planowanych nakładów na poziomie 1,6 mld zł. Największą realizowaną inwestycją jest zadanie „Usprawnienie połączenia komunikacyjnego pomiędzy wyspami Uznam i Wolin w Świnoujściu – budowa tunelu pod Świną”. Wartość tej inwestycji to ponad 924 mln zł, a dofinansowania unijnego – ponad 775 mln zł. Znalazła się ona na liście podstawowej w kontrakcie terytorialnym dla Pomorza Zachodniego.  Zgodnie z planem będzie realizowana do 2023 r.

b) Rzeszów

Emisja obligacji w wysokości 40 mln zł.

Cel emisji to pozyskanie środków pieniężnych na finansowanie zaplanowanego deficytu budżetowego w celu uzupełnienia  środków dotacyjnych, preferencyjnych i własnych samorządu w realizowanych przedsięwzięciach. Pozwoliło to na zamknięcie finansowe inwestycyjnych projektów komunalnych dotyczących infrastruktury drogowej oraz oświatowej i kulturalnej.

c) Stalowa Wola

Emisja obligacji w wysokości 40 mln zł.

Cel emisji to pozyskanie środków pieniężnych na finansowanie zaplanowanego deficytu budżetowego w celu uzupełnienia  środków dotacyjnych, preferencyjnych i własnych samorządu. Pozwoliło to na zamknięcie finansowe inwestycyjnych projektów komunalnych dotyczących infrastruktury drogowej, oświatowej i kulturalnej oraz sportowej i rekreacyjnej.

Służba zdrowia

a) Wielkopolskie Centrum Zdrowia Dziecka

Wartość projektu: ponad 426 mln zł (planowane zakończenie projektu – trzeci kwartał 2021 roku).

Finansowanie: szacunkowa wartość przedsięwzięcia wynosi ponad 426 mln zł, z czego kwota dofinansowania to ponad 338 mln zł – w tym z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego ponad 237 mln zł i wsparcie ze środków krajowych w postaci dotacji celowej z budżetu państwa w ramach Kontraktu Terytorialnego – ponad 101 mln zł. Pozostałe środki pochodzą z budżetu Samorządu Województwa Wielkopolskiego oraz z pożyczki zaciągniętej w Banku Gospodarstwa Krajowego.

Celem projektu jest budowa nowoczesnego szpitala dziecięcego przy ul. Adama Wrzoska w Poznaniu. Opieka medyczna zostanie zapewniona w ramach 9 oddziałów, w salach jednoosobowych przeznaczonych dla 354 dzieci i ich opiekunów. W szpitalu znajdzie się zespół kilkunastu poradni specjalistycznych. Na blisko 3 hektarach kompleksu wokół siedmiokondygnacyjnego budynku szpitala o łącznej powierzchni użytkowej wynoszącej blisko 36 tys. m2 powstanie parking na 425 pojazdów oraz miejsca rekreacji dla pacjentów (tzw. infrastruktura towarzysząca wraz z układem komunikacyjnym wewnętrznym i zewnętrznym, obejmującym kompleksową modernizację drogi dojazdowej do szpitala).

Projekt jest realizowany w ramach Wielkopolskiego Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2014-2020 w ramach Osi priorytetowej 9 „Infrastruktura dla kapitału ludzkiego”, Działania 9.1 „Inwestycje w infrastrukturę zdrowotną i społeczną”, Poddziałania 9.1.1 „Infrastruktura ochrony zdrowia”.

b) Wojewódzki Szpital Specjalistyczny w Białej Podlaskiej

Wartość projektu: 60 mln zł

Wartość kredytu: 32 mln zł (w tym 28 mln zł z EBI)

Projekt „Bialska Onkologia” obejmuje powstanie oddziału onkologii klinicznej, hematologii, chemioterapii jednego dnia, pracowni leków cytostatycznych i endoskopowej oraz poradni onkologicznej, hematologicznej, leczenia bólu i innych związanych z leczeniem nowotworów. Nowe rozwiązania architektoniczne i sprzęt medyczny pozwolą na wykonywanie większej liczby świadczeń, w tym tych wysoko specjalistycznych, jak np. autoprzeszczep komórek macierzystych.

Okres finansowania: 2019–2035 r.

Rewitalizacja

a) Gmina Miejska Żyrardów

Kwota finansowania: 17 mln zł

Cel projektu: finansowanie Centrum Obsługi Mieszkańców i nowoczesnej biblioteki publicznej (adaptacja zabytkowego budynku – Kantoru). Założeniem programu rewitalizacji Żyrardowa jest kompleksowa odnowa przestrzenna, gospodarcza i społeczna wyznaczonej części miasta. Obszar ten obejmuje zarówno centrum miasta wraz z zabytkową zabudową Osady Fabrycznej i terenem poprzemysłowym, jak i tereny najbardziej zdegradowanej dzielnicy mieszkaniowej.

Okres finansowania: 2019–2027 r.

Energetyka

a) OPEC Gdynia Sp. z o.o.

Kwota finansowania: 30 mln zł

Celem projektu jest budowa dwóch nowych kotłowni gazowych w gdyńskiej dzielnicy Wiczlino, kotłowni przenośnej, rozbudowa istniejących lokalnych systemów, m.in. na osiedlach w dzielnicy Wiczlino, osiedla Nowe Orłowo oraz Mechelinki, podłączenie do sieci nowych odbiorców – mieszkańców na terenie Gdyni, Rumi, Wejherowa i Pogórza w gminie Kosakowo. Ponadto zmodernizowano systemy grzewcze z rozszerzeniem dostaw o ciepłą wodę użytkową. Rozpoczęto też kolejne inwestycje w Gdyni i Rumi związane z budową sieci i węzłów oraz podłączeniem mieszkań w ramach środków współfinansowanych z Funduszu Spójności w ramach I osi priorytetowej „Zmniejszenie emisyjności gospodarki” Programu POIiŚ na lata 2014–2020.

Okres finansowania: 2019–2024 r.

b) Energetyka Cieplna Skierniewice

Kredyt inwestycyjny: 5,8 mln zł

Pożyczka z NFOŚ: 17,6 mln zł

Cel projektu: ograniczenie emisji szkodliwych substancji do atmosfery oraz dostosowanie źródeł do wymogów unijnych. Projekt polega na budowie instalacji kompletnego układu oczyszczania spalin złożonego z modułu odsiarczania zintegrowanego z układem odpylania gazów wylotowych uzyskując planowany efekt ekologiczny w postaci ograniczenia emisji dwutlenku siarki i ograniczenia emisji pyłu.

Okres finansowania: 2019–2030 r.

Kultura i oświata

a) Kujawsko-Pomorski Impresaryjny Teatr Muzyczny w Toruniu

Wartość finansowania: 21,2 mln zł

Celem projektu jest rozbudowa i przebudowa kinoteatru Grunwald (dawnego obiektu wojskowego) na potrzeby dużej sceny dla Teatru Muzycznego. W nowym obiekcie znajdować się będzie scena na 400 osób, co pozwoli na znaczne poszerzenie repertuaru i rozwój działalności artystycznej.

Okres finansowania: 2019–2029 r.

b) Inwestycje Miejskie Płock

Wartość finansowania: 11,9 mln zł

Celem projektu jest finansowanie wydatków netto budowy budynku mediateki i lokali mieszkalnych na wynajem przy ul. Kościuszki 3b (rewitalizacja budynku wraz z rozbudową) oraz finansowanie budowy żłobka oraz 12 mieszkań komunalnych w ramach programu realizowanego w Płocku przez samorząd: „Mieszkania na start”.

Okres finansowania: 2019–2029 r.